ตรวจน้ำทิ้งหอพัก เป็นหนึ่งในขั้นตอนสำคัญสำหรับผู้ประกอบการและผู้ดูแลอาคารที่ต้องการควบคุมคุณภาพน้ำเสียจากกิจกรรมของผู้พักอาศัย หอพักมีการใช้น้ำในชีวิตประจำวันจำนวนมาก ทั้งการอาบน้ำ ซักผ้า ใช้ห้องน้ำ ล้างภาชนะ และกิจกรรมอื่น ๆ ซึ่งทำให้เกิดน้ำเสียที่ต้องผ่านระบบบำบัดก่อนระบายออกสู่ภายนอก
การตรวจวิเคราะห์น้ำทิ้งช่วยให้ทราบว่าระบบบำบัดน้ำเสียของหอพักทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพหรือไม่ และช่วยให้ผู้ประกอบการมีข้อมูลสำหรับเปรียบเทียบกับมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
หากต้องการศึกษารายละเอียดเกี่ยวกับ ตรวจคุณภาพน้ำและวิเคราะห์น้ำเสีย สามารถดูข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ WE Environment
หอพักต้องตรวจน้ำทิ้งหรือไม่?
หอพักบางประเภทและบางขนาดอยู่ภายใต้กฎหมายควบคุมการระบายน้ำทิ้งจากอาคาร โดยต้องพิจารณาประเภทและขนาดของอาคารตามประกาศที่เกี่ยวข้อง ไม่สามารถใช้จำนวนห้องเพียงอย่างเดียวในการสรุปว่าหอพักทุกแห่งมีข้อกำหนดเหมือนกัน
เอกสารของกรมควบคุมมลพิษระบุการแบ่งขนาดหอพักตามมาตรฐานอาคารบางประเภทบางขนาด โดยหอพักมีการแบ่งช่วงขนาด เช่น 10 แต่ไม่ถึง 50 ห้อง, 50 แต่ไม่ถึง 250 ห้อง และ 250 ห้องขึ้นไป ซึ่งสัมพันธ์กับประเภทมาตรฐานการระบายน้ำทิ้งที่กำหนดไว้
นอกจากนี้ กรมควบคุมมลพิษมีประกาศเกี่ยวกับการกำหนดอาคารบางประเภทเป็นแหล่งกำเนิดมลพิษที่ต้องควบคุมการปล่อยน้ำเสีย ดังนั้นเจ้าของหอพักควรตรวจสอบประเภทและขนาดอาคาร รวมถึงข้อกำหนดที่ใช้บังคับกับอาคารของตนก่อนดำเนินการ
น้ำเสียจากหอพักมาจากไหน?
น้ำเสียของหอพักส่วนใหญ่เกิดจากกิจกรรมประจำวันของผู้พักอาศัย โดยแหล่งกำเนิดหลัก ได้แก่
- น้ำจากห้องน้ำและสุขภัณฑ์
- น้ำจากการอาบน้ำ
- น้ำจากการซักผ้า
- น้ำจากการล้างภาชนะและประกอบอาหาร
- น้ำจากการทำความสะอาดพื้นที่ส่วนกลาง
- น้ำเสียจากร้านค้าหรือกิจกรรมภายในหอพัก หากมี
น้ำเสียเหล่านี้อาจมีสารอินทรีย์ สารแขวนลอย ไนโตรเจน น้ำมันและไขมัน รวมถึงสารอื่น ๆ จึงควรมีระบบรวบรวมและบำบัดน้ำเสียที่เหมาะสมกับปริมาณน้ำเสียของอาคาร
ตรวจน้ำทิ้งหอพัก ตรวจอะไรบ้าง?
พารามิเตอร์ที่ใช้ตรวจขึ้นอยู่กับประเภทและขนาดของอาคาร รวมถึงข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง โดยมาตรฐานน้ำทิ้งจากอาคารบางประเภทและบางขนาดของกรมควบคุมมลพิษมีรายการสำคัญ เช่น pH, BOD, สารแขวนลอย, Sulfide, TDS, ตะกอนหนัก, น้ำมันและไขมัน และ TKN
| พารามิเตอร์ | ประเภท ก | ประเภท ข | ประเภท ค | ประเภท ง | ประเภท จ |
|---|---|---|---|---|---|
| pH | 5–9 | 5–9 | 5–9 | 5–9 | 5–9 |
| BOD (mg/L) | ไม่เกิน 20 | ไม่เกิน 30 | ไม่เกิน 40 | ไม่เกิน 50 | ไม่เกิน 200 |
| สารแขวนลอย SS (mg/L) | ไม่เกิน 30 | ไม่เกิน 40 | ไม่เกิน 50 | ไม่เกิน 50 | ไม่เกิน 60 |
| Sulfide (mg/L) | ไม่เกิน 1.0 | ไม่เกิน 1.0 | ไม่เกิน 3.0 | ไม่เกิน 4.0 | – |
| TDS (mg/L) | ไม่เกิน 500* | ไม่เกิน 500* | ไม่เกิน 500* | ไม่เกิน 500* | – |
| ตะกอนหนัก (mg/L) | ไม่เกิน 0.5 | ไม่เกิน 0.5 | ไม่เกิน 0.5 | ไม่เกิน 0.5 | – |
| น้ำมันและไขมัน (mg/L) | ไม่เกิน 20 | ไม่เกิน 20 | ไม่เกิน 20 | ไม่เกิน 20 | ไม่เกิน 100 |
| TKN (mg/L) | ไม่เกิน 35 | ไม่เกิน 35 | ไม่เกิน 40 | ไม่เกิน 40 | – |
*ค่า TDS มีเงื่อนไขประกอบตามมาตรฐาน ควรตรวจสอบรายละเอียดของประกาศฉบับเต็มก่อนนำไปใช้กับอาคารแต่ละแห่ง
ค่ามาตรฐานข้างต้นอ้างอิงจากเอกสารองค์ความรู้ของกรมควบคุมมลพิษ ซึ่งสรุปมาตรฐานควบคุมการระบายน้ำทิ้งจากอาคารบางประเภทและบางขนาด
สามารถอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับรายการพารามิเตอร์และความหมายของแต่ละค่าได้ในบทความ ตรวจคุณภาพน้ำ คืออะไร ตรวจอะไรบ้าง
ทำความรู้จักค่าที่ใช้ตรวจน้ำทิ้งหอพัก
1. pH
ค่า pH ใช้บอกความเป็นกรดหรือด่างของน้ำ โดยมาตรฐานน้ำทิ้งจากอาคารกำหนดช่วง pH ไว้ที่ 5–9 การตรวจค่า pH ช่วยประเมินสภาพน้ำหลังผ่านระบบบำบัดและติดตามการทำงานของระบบ
2. BOD
BOD หรือ Biochemical Oxygen Demand เป็นค่าความต้องการออกซิเจนทางชีวเคมี ใช้สะท้อนปริมาณสารอินทรีย์ที่ย่อยสลายได้ในน้ำ หากค่า BOD สูง อาจแสดงว่าระบบบำบัดยังสามารถลดภาระสารอินทรีย์ได้ไม่เพียงพอ
3. สารแขวนลอย SS
SS หรือ Suspended Solids คือสารแขวนลอยในน้ำ เช่น ตะกอนและอนุภาคต่าง ๆ ค่า SS ช่วยประเมินประสิทธิภาพของกระบวนการแยกตะกอนในระบบบำบัดน้ำเสีย
4. TKN
TKN หรือ Total Kjeldahl Nitrogen เป็นค่าที่ใช้วัดไนโตรเจนในรูปที่เกี่ยวข้องกับสารอินทรีย์และแอมโมเนีย การตรวจ TKN ช่วยประเมินภาระไนโตรเจนในน้ำเสียจากอาคารพักอาศัย
5. น้ำมันและไขมัน
น้ำมันและไขมันอาจมาจากกิจกรรมประกอบอาหารและการล้างภาชนะ หากเข้าสู่ระบบบำบัดในปริมาณมากอาจรบกวนการทำงานของระบบ จึงควรควบคุมตั้งแต่ต้นทางและตรวจวิเคราะห์ตามความเหมาะสม
หอพักแต่ละขนาดใช้มาตรฐานเหมือนกันหรือไม่?
ไม่เหมือนกันทั้งหมด เนื่องจากมาตรฐานน้ำทิ้งจากอาคารแบ่งประเภทตามลักษณะและขนาดของอาคาร โดยเอกสารของกรมควบคุมมลพิษระบุว่าหอพักมีการแบ่งช่วงจำนวนห้อง เช่น 10–น้อยกว่า 50 ห้อง, 50–น้อยกว่า 250 ห้อง และตั้งแต่ 250 ห้องขึ้นไป
ดังนั้นก่อนเลือกพารามิเตอร์หรือเปรียบเทียบผลวิเคราะห์ ควรตรวจสอบก่อนว่าหอพักเข้าข่ายประเภทอาคารใด และมีข้อกำหนดตามประกาศฉบับใดที่ใช้บังคับกับอาคารนั้น
ระบบบำบัดน้ำเสียหอพักสำคัญอย่างไร?
ระบบบำบัดน้ำเสียมีหน้าที่ลดปริมาณสารอินทรีย์ สารแขวนลอย และสารมลพิษในน้ำเสียก่อนปล่อยออกจากอาคาร โดยระบบที่ใช้จริงอาจแตกต่างกันตามจำนวนผู้พักอาศัย ปริมาณน้ำเสีย พื้นที่ติดตั้ง และลักษณะของน้ำเสีย
ตัวอย่างระบบที่พบในอาคารพักอาศัย ได้แก่ ระบบถังเกรอะ ระบบเติมอากาศ ระบบตะกอนเร่ง ระบบบำบัดแบบสำเร็จรูป และระบบบำบัดชีวภาพรูปแบบต่าง ๆ
การตรวจน้ำทิ้งเป็นอีกวิธีหนึ่งในการติดตามว่าระบบบำบัดสามารถควบคุมคุณภาพน้ำได้ตามเป้าหมายหรือไม่
เก็บตัวอย่างน้ำทิ้งหอพักตรงไหน?
โดยทั่วไปควรพิจารณาจุดเก็บตัวอย่างหลังผ่านระบบบำบัดน้ำเสียและก่อนระบายออกสู่ภายนอกอาคาร โดยต้องสำรวจระบบท่อและจุดระบายน้ำของหอพักก่อน เพื่อให้ได้ตัวอย่างที่เป็นตัวแทนของน้ำทิ้งอย่างเหมาะสม
หากหอพักมีหลายอาคารหรือมีระบบบำบัดหลายชุด ควรตรวจสอบผังระบบรวบรวมน้ำเสียและจุดระบายแต่ละจุดก่อนกำหนดแผนการเก็บตัวอย่าง
ขั้นตอนตรวจน้ำทิ้งหอพัก
- สำรวจอาคาร ตรวจสอบจำนวนห้อง แหล่งกำเนิดน้ำเสีย และระบบบำบัด
- ตรวจสอบประเภทอาคาร พิจารณาประเภทและขนาดอาคารตามข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง
- กำหนดจุดเก็บตัวอย่าง เลือกจุดน้ำทิ้งหลังผ่านระบบบำบัดที่เหมาะสม
- เก็บตัวอย่างน้ำ ใช้ภาชนะและวิธีการเก็บรักษาตัวอย่างที่เหมาะสมกับแต่ละพารามิเตอร์
- นำตัวอย่างเข้าห้องปฏิบัติการ เพื่อวิเคราะห์ตามวิธีมาตรฐาน
- เปรียบเทียบผลวิเคราะห์ นำผลที่ได้มาเปรียบเทียบกับมาตรฐานที่ใช้กับอาคาร
- ประเมินระบบบำบัด หากพบค่าบางรายการสูง ควรหาสาเหตุและปรับปรุงระบบ
หากน้ำทิ้งหอพักไม่ผ่านมาตรฐาน ควรทำอย่างไร?
หากผลตรวจพบว่าน้ำทิ้งมีค่าบางรายการสูงกว่ามาตรฐาน ควรตรวจสอบสาเหตุที่เกิดขึ้น เช่น ระบบเติมอากาศทำงานไม่เพียงพอ ปริมาณน้ำเสียเกินกำลังระบบ ตะกอนในระบบไม่เหมาะสม หรือระบบไม่ได้รับการบำรุงรักษาอย่างสม่ำเสมอ
สำหรับอาคารประเภท ค. เอกสารของกรมควบคุมมลพิษระบุว่าห้ามใช้วิธีการทำให้เจือจาง (Dilution) เพื่อให้ค่ามลพิษผ่านมาตรฐาน ดังนั้นแนวทางที่เหมาะสมคือปรับปรุงกระบวนการบำบัดและตรวจวิเคราะห์ซ้ำ สามารถศึกษาหลักเกณฑ์และแนวทางปฏิบัติเพิ่มเติมได้จาก กรมควบคุมมลพิษ
ตรวจน้ำทิ้งหอพักควรเลือกห้องปฏิบัติการอย่างไร?
ควรเลือกห้องปฏิบัติการที่สามารถวิเคราะห์พารามิเตอร์ที่ต้องการ มีวิธีทดสอบที่เหมาะสม และสามารถจัดทำรายงานผลการวิเคราะห์ได้อย่างชัดเจน
หากต้องใช้ผลตรวจประกอบงานด้านสิ่งแวดล้อม ควรตรวจสอบมาตรฐานและขอบข่ายการทดสอบของห้องปฏิบัติการให้สอดคล้องกับวัตถุประสงค์ของงาน
สำหรับผู้ที่ต้องการส่งตัวอย่างน้ำเสียเข้าห้องปฏิบัติการ สามารถดูรายละเอียด บริการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำ ของ WE Environment ได้
บริการตรวจน้ำทิ้งหอพัก โดย WE Environment
WE Environment ให้บริการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำ น้ำเสีย และน้ำทิ้ง พร้อมบริการเก็บตัวอย่างนอกสถานที่ โดยสามารถให้บริการตั้งแต่การสำรวจจุดเก็บตัวอย่าง การเก็บตัวอย่างน้ำ การวิเคราะห์ในห้องปฏิบัติการ และการจัดทำรายงานผล
ห้องปฏิบัติการของ WE Environment มีเลขทะเบียน ว-364 และมีการระบุการทดสอบตามมาตรฐาน ISO/IEC 17025 (NSC-TISI-17025 TESTING 1810)
เจ้าของหอพักหรือผู้ดูแลอาคารสามารถสอบถามพารามิเตอร์ที่เหมาะสมกับลักษณะอาคาร จำนวนห้อง และระบบบำบัดน้ำเสียก่อนส่งตัวอย่างตรวจวิเคราะห์ได้
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตรวจน้ำทิ้งหอพัก
หอพักต้องตรวจน้ำทิ้งหรือไม่?
หอพักบางประเภทและบางขนาดอยู่ภายใต้ข้อกำหนดด้านการควบคุมการระบายน้ำทิ้ง จึงควรตรวจสอบประเภทและขนาดของอาคาร รวมถึงประกาศที่ใช้บังคับกับอาคารนั้นก่อน สามารถตรวจสอบรายละเอียดมาตรฐานได้จาก กรมควบคุมมลพิษ
หอพัก 50 ห้องต้องตรวจน้ำเสียไหม?
จำนวน 50 ห้องเป็นจุดสำคัญในการแบ่งช่วงขนาดของหอพักตามมาตรฐานอาคารบางประเภทบางขนาด แต่การพิจารณาข้อกำหนดที่ใช้บังคับควรตรวจสอบประกาศและสถานะของอาคารโดยละเอียด ไม่ควรพิจารณาจากจำนวนห้องเพียงอย่างเดียว
ตรวจน้ำทิ้งหอพักต้องตรวจค่าอะไร?
ขึ้นอยู่กับประเภทและขนาดของอาคาร โดยพารามิเตอร์ในมาตรฐานอาคารบางประเภทบางขนาด ได้แก่ pH, BOD, SS, Sulfide, TDS, ตะกอนหนัก, น้ำมันและไขมัน และ TKN
น้ำทิ้งหอพักไม่ผ่านมาตรฐานต้องทำอย่างไร?
ควรตรวจสอบระบบบำบัด หาสาเหตุของค่าที่เกินมาตรฐาน ปรับปรุงระบบ และตรวจวิเคราะห์น้ำทิ้งซ้ำเพื่อประเมินผล ไม่ควรใช้วิธีเจือจางเพื่อทำให้ค่ามลพิษลดลง
สามารถให้เจ้าหน้าที่มาเก็บตัวอย่างน้ำที่หอพักได้หรือไม่?
สามารถสอบถามบริการเก็บตัวอย่างนอกสถานที่ได้ โดยควรแจ้งประเภทอาคาร จำนวนห้อง ระบบบำบัด และพารามิเตอร์ที่ต้องการตรวจ เพื่อให้สามารถวางแผนการเก็บตัวอย่างได้อย่างเหมาะสม
สรุป ตรวจน้ำทิ้งหอพักสำคัญอย่างไร?
ตรวจน้ำทิ้งหอพัก ช่วยให้เจ้าของและผู้ดูแลอาคารทราบคุณภาพน้ำหลังผ่านระบบบำบัด และช่วยประเมินประสิทธิภาพของระบบก่อนปล่อยน้ำทิ้งออกสู่ภายนอก
สิ่งสำคัญคือควรตรวจสอบประเภทและขนาดของหอพักก่อน เพื่อเลือกมาตรฐานและพารามิเตอร์ที่เกี่ยวข้องอย่างถูกต้อง จากนั้นจึงกำหนดจุดเก็บตัวอย่างและส่งตรวจในห้องปฏิบัติการที่เหมาะสม
ต้องการตรวจน้ำทิ้งหอพัก?
WE Environment ให้บริการตรวจวิเคราะห์น้ำเสียและน้ำทิ้ง พร้อมบริการเก็บตัวอย่างนอกสถานที่ ติดต่อสอบถามเพื่อประเมินพารามิเตอร์และรูปแบบการตรวจที่เหมาะสมกับหอพักของคุณ
โทร: 02-082-2448
โทรศัพท์มือถือ: 092-444-9800, 092-444-9801, 092-444-9802
Line: welab364
